Xitoyda sayohat qilish uchun ilovalar: VPN, WeChat, onlayn xaridlar va taksi
2026-yilda Xitoyga sayohat qilish uchun 10 ta dastur
Xitoy — biz oʻrganib qolgan Telegram, Instagram va hatto Google kabi ilovalar shunchaki ishlamaydigan mamlakatdir. Bu yerga endigina koʻchib kelgan paytlarimda deyarli aloqasiz qoldim: odatiy messenjerlar va xaritalar ishlamas edi, shu bois mahalliy raqamli ekotizimni oʻrganib chiqishga majbur boʻldim. Xitoy servislari avvaliga murakkab tuyulishi mumkin, biroq amalda ular dastlab koʻringanidan koʻra ancha qulayroqdir.
Maqolada siz uchun pandalar yurtida yoʻnalishni aniqlash, toʻlovlarni amalga oshirish va muloqot qilishga yordam beradigan ilovalarning minimal toʻplamini jamladim.
VPN
Hit VPN
LetsVPN
VNP cat
Boshida aytib oʻtilganidek, biz oʻrgangan odatiy ilovalar — ijtimoiy tarmoqlar, xaritalar, ChatGPT, Google — Xitoyda ishlamaydi. Shu bois, bir nechta VPN xizmatlarini oldindan oʻrnatib olgan ma’qul: mamlakat ichida hamma serverlar ham barqaror ishlamaydi. Men endigina uchib kelganimda mos VPN topa olmay, Oʻzbekistondagi yaqinlarim bilan aloqada boʻlishga qiynalganman, shuning uchun mening xatolarimni takrorlamang va safarga chiqishdan oldin VPN yuklab oling.
Mana, Android va iOS uchun sinalgan va eng kerakli VPN`lar roʻyxati.
HitRay
Bir yillik obuna narxi 100 yuan atrofida — bu taxminan 170 ming soʻmga teng. Narx bitta qurilma uchun koʻrsatilgan: agar kompyuter yoki ikkinchi telefonni ulashni istasangiz, yana bitta litsenziya uchun haq toʻlashingiz va qurilmani taklifnoma havolasi orqali qoʻshishingiz kerak boʻladi. Ilova Android va iOS tizimlarida ishlaydi. Aynan shu servis hozirga qadar menga muntazam ravishda yordam berib kelmoqda.
LetsVPN
Narxi — oyiga taxminan 7 dollar. Bir vaqtning oʻzida telefon hamda kompyuter yoki planshetni ulash mumkin. Hitvpn bilan solishtirganda, albatta, qimmatroq va tariflar hamyonbop emas, ammo uzluksiz ishlaydi.
VPN cat
Android va iOS uchun bepul VPN. Odatda bepul VPN`lar pulliklariga qaraganda yomonroq ishlaydi, lekin dugonam VPN cat ancha barqaror ekanini va Xitoyga kelganidan beri undan foydalanayotganini aytdi. Shunday ekan, qaror qabul qilish oʻzingizga bogʻliq, ba’zi telefonlarda bepul VPN`lar ishlaydi, ba’zilarida esa yoʻq. Baribir har ehtimolga qarshi ehtiyot choralarini koʻrib qoʻygan ma’qul.
Aloqa va toʻlov
WhatsApp`ning muqobili, biroq yanada kengroq imkoniyatlarga ega. WeChat`da chatlar, toʻlovlar, QR-kodlar, taksi buyurtma qilish, yetkazib berish va oʻnlab kundalik xizmatlar birlashtirilgan. Xitoyda deyarli barcha ishlarni ushbu ilova orqali amalga oshirish mumkin. U rus va ingliz tillarini ham qoʻllab-quvvatlaydi. Ilova ichida mini-dasturlar tizimi ishlaydi — ular yordamida taom va babl-ti buyurtma qilish, dori-darmonlar sotib olish, taksi chaqirish va kinoga chiptalar band qilish mumkin.
Sayyohlarga maslahat: oldindan roʻyxatdan oʻting va safarga chiqishdan oldin telefon raqamingizni bogʻlab qoʻying. Roʻyxatdan oʻtishni allaqachon faol boʻlgan foydalanuvchi yordamida amalga oshirish yoki mahalliy aholi vakilidan profilni QR-kod orqali tasdiqlab berishni soʻragan ma’qulroq. Bu akkaunt shubhali koʻrinmasligi va tizim tomonidan cheklab qoʻyilmasligi uchun kerak.
Alipay
Xitoyda haqiqiy hamyondan koʻra koʻproq asqatadigan elektron hamyon. Uyda pasport yoki pulni unutib qoldirishingiz mumkin, biroq telefon aslo esdan chiqmaydi. Xitoyda ham naqd pullarni qabul qilishadi, ammo QR-kod yordamida hisob-kitob qilish ancha qulayroq — u orqali deyarli hamma joyda: yirik savdo markazlaridan tortib, metro yonida bugʻda pishirilgan makkajoʻxori yoki shirin batat sotayotgan otaxongacha toʻlovlarni qabul qilishadi. Agar yoningizda naqd yuan boʻlsa, zarurat tugʻilganda yoʻlovchilardan yoki doʻkon sotuvchisidan ularni elektron hamyoningizga oʻtkazib berishni iltimos qilishingiz mumkin.
Shuningdek, Alipay`ga chet el kartasini biriktirib, u orqali taomlar, transport, qahva va tungi soat uchda Taobao`dan qilinadigan kutilmagan xaridlar uchun toʻlovlarni amalga oshirish mumkin. Ilovada, shuningdek, turistlar uchun maqolalar va yoʻlkoʻrsatkichlar mavjud boʻlib, u yerda Xitoyning koʻplab shaharlaridagi qiziqarli va mashhur joylar jamlangan. WeChat`da bo’lgani kabi, Alipay`ga ham mini-ilovalar oʻrnatilgan.
Douyin — xitoycha TikTok
Bu shunchaki koʻngilochar va cheksiz skrolling qilinadigan ilova emas, balki Xitoy boʻylab toʻlaqonli qidiruv tizimidir. Douyin orqali ham mahalliy aholi, ham turistlar restoranlar, diqqatga sazovor joylar, mehmonxonalar va hatto qiziqarli manzillarga boradigan yoʻnalishlarni qidirishadi. Videolar joyni hayotda qanday ekanini koʻrishga va uni safar rejasiga kiritishga arziydimi yoki yoʻqmi — darhol tushunishga yordam beradi.
Xitoyda onlayn-xaridlar hamma joyda rivojlangan va TikTok`ning xitoycha versiyasi ham bundan mustasno emas — Douyin orqali nafaqat kontent koʻrish, balki bevosita ilovaning oʻzida xaridlarni amalga oshirish yoki taom buyurtma qilish mumkin.
Taksi va yetkazib berish
DiDi
Uber`ning inglizcha interfeysga ega xitoycha muqobili boʻlib, unda yoʻl haqi oldindan koʻrsatiladi. Ayniqsa, uzoq davom etgan sayrlardan keyin juda qoʻl keladi. Ilovadan xitoy tilini bilmasdan foydalanish qiyin emas, biroq haydovchining, katta ehtimol bilan, ingliz tilida soʻzlashmasligini hisobga olish zarur.
Amap Taxi
DiDi`dan ommaviylik borasida qolishmaydigan va inglizcha interfeysga ega yana bir taksi xizmati. Haydovchi aynan siz uning mijozi ekanligingizga ishonch hosil qilishi uchun taksiga oʻtirayotganda xitoycha telefon raqamingizning oxirgi toʻrtta raqamini aytishni unutmang. Har ikkala ilovani alohida yuklab olish shart emas, chunki Alipay va WeChat`da mini-dasturlar mavjud.
Aytgancha, Xitoyda yoʻl chetida turib taksi yoki avtostop harakatlanish uchun mashina toʻxtatish mumkin. Ammo siz kabi sodda chet ellikni xitoylik “shifu” (Xitoyda bu nafaqat “Kung-fu Panda”dagi Ajdarho jangchisi ustozi, balki haydovchilarga nisbatan ham qoʻllashadi) aldab ketishi ehtimoli katta. Masalan, u A nuqtadan B nuqtaga borish narxini hisoblaydigan hisoblagichni yoqmasdan, ikki baravar yuqori narx aytishi mumkin. Shu sababli, eng xavfsiz va qulay yoʻl — taksini ilova orqali chaqirishdir.
Meituan
30 daqiqa ichida yetkazib berish — va bu aslo mubolagʻa emas. Xitoyda yetkazib berish xizmatlari sohasidagi yuqori raqobat sababli kuryerlar juda tez ishlaydi, buyurtmalar esa sizga koʻpincha qorningiz och bo’lishga ulgurmasidanoq yetib keladi. Meituan`da nafaqat taom va ichimliklar yetkazib beriladi. Ilova orqali deyarli hamma narsani: barra sabzavot va mevalardan tortib, gullar va shirinliklargacha buyurtma qilish mumkin.
Bundan tashqari, servis mehmonxonalarni band qilish, samolyot, poyezd yoki avtobusga, shuningdek, turli tadbirlarga — kino, teatr, muzey va konsertlarga chiptalar sotib olish imkonini beradi.
Ilovada restorandan joy band qilish va chegirmaga ega boʻlish mumkin. Buning ustiga, Meituan orqali goʻzallik salonlari, spa, massaj xonalari, fitnes-klublar va sport zallaridagi xizmatlarni chegirmalar bilan rasmiylashtirishadi. Hatto shifokor qabuliga yozilish imkoniyati ham bor.
Meituan interfeysida ingliz tili mavjud emas. Biroq, uni alohida yuklab olmasdan, WeChat ichidagi mini-dasturdan foydalanishingiz mumkin. Unda oʻrnatilgan tarjimani yoqish mumkin. Toʻgʻri, babl-ti tanlayotganda tarjimada toʻsatdan “oʻrdak chiqindilari” yoki “chala pishgan pishloq” paydo boʻlib qolsa, hayron boʻlmang — avtomatik tarjima ba’zan haddan tashqari soʻzma-soʻz ishlaydi.
Shunday ekan, tavsiflarga biroz yumor bilan yondashgan ma’qul: WeChat tarjima xizmatining hali ustida ishlaydigan jihatlari ko’p.
Xiaohongshu yoki Rednote
Pinterest va Instagram oʻrtasidagi ilova. Agar qayerga borishni, nimani tatib koʻrishni va qayer chiroyli ekanini tushunmoqchi boʻlsangiz — bu ilova sizga asqotadi. Xiaohongshu`da foydalanuvchilar sharhlar, yoʻnalishlar, kafelar, mehmonxonalar va yashirin manzillar bilan boʻlishishadi. Bu urfdagi qahvaxona, ajoyib kuzatuv nuqtasi yoki marshrutga qoʻshishga haqiqatan ham arziydigan joyni topishning ajoyib usulidir.
Meituan`da bo’lgani kabi, bu yerda ham onlayn xaridlarni amalga oshirish mumkin. Ilova ingliz tilida mavjud, matnlar va izohlarni esa xitoy tilidan ingliz hamda rus tillariga tarjima qilish mumkin.
Tarjimonlar va xaritalar
DeepSeek, Google Translate, Yandex Translate
Tarjimonlar haqida gapiradigan boʻlsak, Xitoydagi kundalik hayotda koʻpincha mana shu uchlik qoʻl keladi:
- DeepSeek — xitoycha sun’iy intellekt va ChatGPT`ning bepul muqobili. U tasvirlarni tahlil qilish, matn yaratish va murakkab masalalarni yechishga qodir. Koʻpincha undan kafedagi menyuni tarjima qilish yoki shifokorga shikoyatlarimni tushuntirish uchun foydalanaman.
- Google Translate va Yandex Translate — klassik tarjima xizmatlari. Ulardan kamroq foydalanaman — asosan DeepSeek qotib ishlayotgan paytda yoki qoʻshimcha funksiyalarsiz tezkor mashina tarjimasi zarur boʻlganda.
Til oʻrganish va alohida soʻzlarni tarjima qilish uchun koʻpchilik TrainChinese ilovasidan foydalanadi. Ilovada ingliz va rus tillari mavjud. U uzun matnlarni tarjima qilmaydi, biroq soʻz va soʻz birikmalarini rus yoki ingliz tillaridan xitoychaga hamda teskari yo’nalishda tarjima qilish uchun qulaydir.
Baidu Maps, Amap
Xaritalar, ehtimol, hatto oʻzingiz hali qayerdaligingizni anglab yetmagan boʻlsangiz-da, joylashuvingizni aniq biladi. Ular metro, bekatlardan chiqish yoʻllari, oʻtish joylari va eng yaqin qahvaxonalarni koʻrsatib beradi.
Ular orasidagi asosiy farq shundaki, Amap ingliz tilini qoʻllab-quvvatlaydi, Baidu Maps esa yoʻq. Shu bilan birga, har ikkala ilovada muassasalar haqidagi sharhlar va ularning reytinglarini koʻrish, taksi buyurtma qilish hamda piyoda, jamoat transporti yoki avtomobilda marshrut chizish mumkin.
Xitoyda sayyohlar uchun maslahatlar:
- Xitoyga sayohat qilishdan oldin barcha zarur ilovalarni oʻrnatib oling — shunda roʻyxatdan oʻtish, interfeysni tushunib olish va hamma narsani oʻzingizga moslab sozlash osonroq boʻladi. Shuni hisobga olingki, ayrim servislarda shaxsni tasdiqlash uchun xorijga chiqish pasportining fotosurati yoki tizim bilan tanish boʻlgan kishining yordami kerak boʻlishi mumkin.
- Xorijiy bank kartalarini oldindan bogʻlab qoʻying yoki WeChat va Alipay hamyonlarini doʻstlar va tanishlar orqali toʻldiring. Shunda yetib kelishingiz bilan darhol taksi, ovqat yoki aeroportdagi xaridlar uchun haq toʻlay olasiz.
- Muhim manzillarni qaydlaringizda xitoy tilida saqlab qoʻying — bu xaritalardan qidirishni, taksi buyurtma qilishni va haydovchilar bilan muloqotni osonlashtiradi.
- Kerakli barcha ilovalarni telefoningizdagi bitta jildga yigʻing, shunda ularni tezda topa olasiz.
Umid qilamanki, ushbu maqola sizga ortiqcha stress va til bilmaslik qo‘rquvini his qilmasdan Xitoyga uchishingizda yordam beradi.
