Samarqandda nimalarni ko‘rish mumkin: Registon maydoni, Siyob bozori, «Meros» qog‘oz fabrikasi
Asosiy diqqatga sazovor joylar, qayerda ovqatlanish va nima xarid qilish.
Samarqand — turli davrlar me’morchiligi yonma-yon joylashgan ajoyib shahar. Temuriylar davri me’morchiligi, Buyuk Ipak yo‘li merosi, Rossiya imperiyasi davridagi binolar va zamonaviy hududlar yagona sayohat yo‘nalishiga uyg‘unlashgan. Bu yerga nafaqat Registon va Go‘ri Amirni ko‘rish uchun, balki shahar ichida ham, uning tashqarisida ham joylashgan kamroq mashhur maskanlarni kashf etish uchun ham kelish kerak.
Ushbu materialda Samarqandning asosiy diqqatga sazovor joylari bo‘ylab bir kunlik marshrut tavsiya etiladi. Shuningdek, agar safar ikki kunga mo‘ljallangan bo‘lsa, yana qaysi manzillarni qo‘shish mumkinligi haqida tavsiyalar beriladi.
Samarqandning asosiy diqqatga sazovor joylari
Go‘ri Amir maqbarasi
Ish vaqti: 08:00 – 19:00.
Kirish: mahalliy aholi uchun 8 000 so‘m.
Go‘ri Amir maqbarasi Samarqandning asosiy ramzlaridan biri bo‘lib, XV asr Temuriylar me’morchiligining durdonasi hisoblanadi. Dastlab maqbara Amir Temurning suyukli nabirasi Muhammad Sulton uchun bunyod etilgan edi. 1405-yilda vafot etgach, sohibqiron shu yerga dafn etildi. Keyinchalik maqbaraga Temuriylar sulolasining boshqa vakillari ham qo‘yildi.
Maqbara ichida iliq, g‘ira-shira yorug‘lik, devorlar va gumbazni qoplagan oltin naqshlar ko‘zni qamashtiradi. Zalning markazida ramziy qabrtoshlar joylashgan, asl qabrlar esa yer ostidagi xilxonada joylashgan. Temurning qabrtoshi to‘q yashil nefritdan ishlangan bo‘lib, uni osongina boshqalardan ajratib olish mumkin.
Maqbara bilan bog‘liq mashhur rivoyat mavjud. 1941-yil iyun oyida Sovet olimlari tadqiqot o‘tkazish maqsadida Temurning qabrini ochishgan. Rivoyatga ko‘ra, bu go‘yo Ikkinchi jahon urushining boshlanishiga darakchi bo‘lgan emish. Bunday bog‘liqlikning tarixiy isboti yo‘q, ammo bu voqea hanuzgacha shahar folklorining bir qismi bo‘lib kelmoqda.
Ruhobod maqbarasi
Ish vaqti: 08:00 – 19:00.
Kirish: bepul.
Go‘ri Amirdan bir xiyobon narida, Amir Temur farmoyishi bilan barpo etilgan Ruhobod ziyoratgohi joylashgan. U 1380-yilda ilohiyotshunos va so‘fiy shayx Burhoniddin Sag‘arjiyning qabri ustiga qurilgan.
Temuriylarning hashamatli inshootlaridan farqli o‘laroq, Ruhobod sodda va ixcham ko‘rinishga ega: baland va dabdabali peshtoqsiz, oddiy peshtoq shakllari va gumbaz ostidagi mutanosib hajmiy yechim bilan ajralib turadi. Vazmin va ortiqcha bezaklardan xoli me’morchilik uslubi bu ziyoratgohni davrning boshqa yodgorliklaridan ajratib turadi. Hozirgi kunda binoda hunarmandchilik ustaxonalari faoliyat yuritmoqda. Bu yerda qo‘lda tayyorlangan esdalik sovg‘alari va matolar sotiladi.
Bu yerdan katta ko‘chaga chiqib, Registon maydoniga yo‘l olish qulay – u atigi bir necha daqiqalik piyoda yurish masofasida joylashgan.
Registon maydoni
Ish vaqti: 08:00 – 20:00.
Kirish: mahalliy aholi uchun 10 000 so‘m.
Registon maydoni Samarqandning bosh me’moriy majmuasidir. Qadimda shaharning markaziy maydoni bo‘lib, bu yerda yarmarkalar o‘tkazilar, farmonlar o‘qib eshittirilardi, karvonlar kutib olinardi va tantanalar uyushtirilardi.
Registon maydonini bir-biriga qarama-qarshi joylashgan peshtoqlari bilan yopiq makon hosil qiluvchi uch madrasa tashkil etadi:
- Ulug‘bek madrasasi (XV asr) – eng qadimiysi, hukmdor va olim Ulug‘bek tashabbusi bilan bunyod etilgan. Bu yerda nafaqat ilohiyot, balki matematika, astronomiya va falsafa ham o‘qitilgan;
- Sherdor madrasasi (XVII asr) – «arslon-yo‘lbarslar» va quyosh tasvirlangan mozaika pannolari bilan tanilgan. Jonivorlar tasviri islom me’morchiligida kamdan kam uchraydi;
- Tillakori madrasasi (XVII asr) – ham madrasa, ham jome masjid vazifasini bajargan. Ichki bezaklari oltin suvi bilan qoplangani uchun «oltin bilan bezatilgan», degan nomni olgan.
Registonni kunning turli paytlarida tomosha qilish maqsadga muvofiq. Kunduzi – har bir madrasa ichiga kirib, tafsilotlarni sinchiklab kuzatish uchun. Kechqurun esa — majmuaning umumiy ko‘rinishini butunlay o‘zgartiradigan me’moriy yoritishni tomosha qilish uchun.
«Meros» qog‘oz fabrikasi va Konigil qishlog‘i
Ish vaqti: 09:00 – 18:00.
Kirish: bepul, lekin fabrika bo‘ylab ekskursiya bir kishi uchun 25 000 so‘m.
Samarqand markazidan taksida 15 daqiqalik masofada Konigil sayyohlik qishlog‘ida hunarmandchilik markazi va «Meros» qog‘oz fabrikasi joylashgan. Bu yerda Samarqand qog‘ozini qadimiy usulda ishlab chiqarish texnologiyasi qayta tiklangan.
25 ming so‘m evaziga ustaxona bo‘ylab ekskursiya o‘tkaziladi. Xom ashyoni tayyorlashdan tortib tayyor qog‘oz varag‘igacha bo‘lgan butun jarayon namoyish etiladi. Ekskursiya so‘ngida qo‘lda ishlangan qog‘oz, daftarlar, miniatyuralar va boshqa esdalik sovg‘alarini xarid qilish imkoniyati mavjud.
Majmua hududida kulolchilik ustaxonasi, yog‘xona, tegirmon va boshqa hunarmandchilik do‘konlari faoliyat yuritadi. Hatto ekskursiyasiz ham bu yerga tashrif buyurib, daryo bo‘ylab sayr qilish, ustalarning mahoratini kuzatish hamda shahardagi sermazmun kundan so‘ng bir oz nafas rostlash mumkin.
Ulug‘bek rasadxonasi
Ish vaqti: 08:00 – 19:00.
Kirish: mahalliy aholi uchun 8 000 so‘m, chet elliklar uchun 35 000 so‘m.
Ulug‘bek rasadxonasi nafaqat Samarqandning, balki butun astronomiya tarixining eng muhim ilmiy yodgorliklaridan biridir. U XV asrda Mirzo Ulug‘bek tashabbusi bilan barpo etilgan. Bu yirik ilmiy majmua bo‘lib, unda astronomlar o‘n yillar davomida osmon jismlarining harakatini kuzatganlar.
Rasadxonaning asosiy qismi ulkan meridian yoy (kvadrant – astronomik burchak o‘lchash asbobi) bo‘lib, uning bir qismi yer ostiga o‘rnatilgan edi. Asbobning kattaligi osmon jismlarining joylashuvini o‘sha davrdagi Yevropa rasadxonalari darajasiga teng aniqlikda o‘lchash imkonini bergan.
Vaqt o‘tishi bilan binoning o‘zi vayron bo‘lgan, ammo asbobning yer ostidagi qismi – bo‘linmalari bo‘lgan uzun yoy – saqlanib qolgan. Ushbu qism orqali inshootning ulkan miqyosini tasavvur qilish mumkin. Yonida muzey faoliyat yuritmoqda: bu yerda maketlar, o‘lchash usullari haqidagi tushuntirishlar va XV asrdagi Samarqand ilmiy maktabi haqidagi materiallar namoyish etilgan.
Afrosiyob qo‘rg‘oni va unga tutash muzey
Ish vaqti: 09:00 – 18:00.
Kirish: mahalliy aholi uchun 8 000 so‘m, chet elliklar uchun 80 000 so‘m.
Afrosiyob qo‘rg‘oni — mo‘g‘ullar bosqinidan avvalgi qadimiy Samarqand shahri xarobalaridir. Bu yerdagi hayot miloddan avvalgi VII–VI asrlarda boshlanib, 1220-yilgacha, ya’ni Chingizxon qo‘shinlari shaharni vayron qilguniga qadar davom etgan. Qo‘rg‘on yonida Samarqandning «Afrosiyob» tarix muzeyi joylashgan. Sayohatni aynan shu yerdan boshlash maqsadga muvofiq: muzey zallarida qadimiy shahar tuzilishini tasavvur qilishga yordam beradigan arxeologik topilmalar, shuningdek, asosiy qazilma joylari belgilab ko‘rsatilgan xarita ham mavjud. Muzey yonida kulrang darvoza bor – u yerdan qo‘rg‘on bo‘ylab sayr yo‘nalishi boshlanadi. Eng yaqin saqlanib qolgan inshoot qoldiqlarigacha 7–10 daqiqa piyoda yurish kerak. Afrosiyob hududi keng bo‘lgani bois sayohatga yetarli vaqt ajratish lozim.
Tepaliklardan zamonaviy Samarqand va uning atrofiga go‘zal manzara ochiladi. Bu yerdan yaqin atrofda joylashgan Shohi Zinda majmuasi aniq ko‘rinib turadi.
Shohi Zinda majmuasi
Ish vaqti: 07:00 – 22:00.
Kirish: mahalliy aholi uchun 10 000 so‘m, chet elliklar uchun 80 000 so‘m.
Shohi Zinda Samarqanddagi eng ta’sirchan me’moriy yodgorlik majmualaridan biridir. Bu tor «maqbaralar ko‘chasi»da turli davrlarga mansub aslzodalar va din arboblarining maqbaralari ketma-ket joylashgan.
Nomi «Tirik shoh» degan ma’noni anglatadi. U majmuaning asosiy muqaddas joyi – musulmonlar tomonidan payg‘ambar Muhammad (s.a.v.)ning amakivachchasi va Samarqandda islomni yoygan shaxs sifatida e’zozlanadigan Qusam ibn Abbos qabri bilan bog‘liq.
Majmua quyi, o‘rta va yuqori darajalardan iborat bo‘lib, ular ravoq-gumbazli yo‘laklar orqali bog‘langan. Sayr qilish dekorativ san’at tarixini izchil kuzatish imkonini beradi: koshinkor, mozaika, o‘ymakorlik, xattotlik va maqbaralar qoplamalaridagi ko‘k rangning o‘nlab tuslarini ko‘rish mumkin.
Kiraverishda mahalliy an’ana bilan bog‘liq zinapoya mavjud. Agar zinapoyadan ko‘tarilish va tushish chog‘ida tilak tilab, zinapoyalar sanalsa hamda ularning soni mos kelsa, niyat ro‘yobga chiqadi, deb ishoniladi.
Hazrati-Xizr masjidi
Ish vaqti: 08:00 – 17:00.
Kirish: bepul.
Hazrati-Xizr masjidi Afrosiyob qadimiy yodgorliklarining janubidagi tepalikda, Shohi Zinda majmuasi ro‘parasida joylashgan. Bu eng qulay kuzatuv nuqtalaridan biri hisoblanib, u yerdan qadimiy Samarqandning keng manzarasi ko‘z oldingizda namoyon bo‘ladi.
Masjidning nomi Xizr payg‘ambar siymosi bilan bog‘liq. Islom an’anasida u musofirlar va sayohatchilarning homiysi sifatida e’zozlanadi, shu bois odamlar ko‘pincha safarga chiqishdan oldin bu yerga ziyoratga keladilar.
Masjid me’morchiligi o‘ymakor yog‘och ustunli ayvoni, gumbazli qismi va nafis minorasi bilan ajralib turadi. Hozirgi imorat XX asrda avvalgi bino o‘rnida qayta qurildi.
2018-yilda majmua hududida O‘zbekiston Respublikasining birinchi prezidenti Islom Karimovning maqbarasi barpo etildi. Shu sababli, bu joy nafaqat tarixiy yodgorlik, balki zamonaviy xotira maskani sifatida ham e’tirof etiladi.
Bibixonim masjidi
Ish vaqti: 09:00 – 22:00.
Kirish: mahalliy aholi uchun 8 000 so‘m, chet elliklar uchun 35 000 so‘m.
Bibixonim masjidi Temuriylar davrida Samarqandda qurilgan ulkan jome masjiddir. Uning bunyod etilishi Amir Temurning Hindistonga qilgan yurishidan so‘ng amalga oshirilgan. Inshoot o‘z davrining eng ulkan masjidlaridan biri bo‘lishi va o‘z ulug‘vorligi bilan kishilarni hayratga solishi ko‘zda tutilgan: baland peshtoq, keng hovli va Temuriylar uslubidagi mahobatli gumbazli binolar majmuasi bunga guvoh.
Masjid haqida bir necha afsonalar mavjud. Ulardan biriga ko‘ra, bosh me’mor Bibixonimga oshiq bo‘lib qolib, qurilishni ataylab cho‘zgan ekan. Temurning qaytish vaqti yaqinlashganda, usta go‘yoki «mukofot» sifatida malikaning bo‘sasini so‘ragan emish. Malika ishning o‘z vaqtida tugashi uchun rozi bo‘libdi. Rivoyatning ayrim talqinlarida bo‘sa iz qoldirgan, bu haqda gap-so‘z Temurga yetib borgan va me’morni shafqatsiz jazo kutgan.
Mazkur hikoyaning tarixiy isboti mavjud emas. Biroq afsona hanuzgacha Samarqand og‘zaki merosining ajralmas qismi sifatida yashab kelmoqda.
Siyob bozori
Ish vaqti: 07:00 – 19:00 (dushanba dam olish kuni).
Kirish: bepul.
Sayohatni Siyob bozorida yakunlashingiz mumkin. U Bibixonim masjidi yaqinida joylashgan bo‘lib, shaharning eng gavjum joylaridan biri hisoblanadi. Bozor tovar turlariga ko‘ra alohida hududlarga bo‘lingan bir nechta yirik yopiq pavilyonlardan iborat. Pavilyonlar gumbazli va soyabonli qoplamalar ostida joylashgan. Asosiy kirishni moviy koshinli ravoq orqali osongina tanib olish mumkin.
Bu yerda sabzavot va mevalar, Samarqand noni, yong‘oqlar, ziravorlar, quruq mevalar, shuningdek, sovg‘alar va sopol buyumlar sotiladi. Bu yerda yegulik sovg‘alarni xarid qilish va bir vaqtning o‘zida shahardagi kundalik savdo-sotiqning qanday tashkil etilganini kuzatish imkoniyati mavjud.
Samarqandda bir kun: mustaqil sayohat uchun marshrut
Samarqandda atigi bir kun vaqtingiz bo‘lsa, marshrutni ixcham va ortiqcha qatnovlarsiz tuzish mumkin. Registon maydonidan boshlash qulay, so‘ngra piyoda Bibixonim masjidiga borib, Siyob bozoriga o‘tib kechga yaqin Shohi Zinda majmuasiga yo‘l olish maqsadga muvofiq. Shunday qilib, 6–8 soat ichida shaharning asosiy yodgorliklarini ko‘rish va tarixiy markaz bo‘ylab bir yo‘nalishda yurish mumkin.
Samarqandda sayyohlar yana qayerlarga borishi mumkin
Agar asosiy diqqatga sazovor joylarni allaqachon ziyorat qilgan bo‘lsangiz yoki shahar hayotining boshqa qirralarini ko‘rishni xohlasangiz, quyida sayrlar, muzeylar va zamonaviy Samarqandni kashf etish uchun tavsiyalar berilgan.
Sayr va muhit uchun
Universitet xiyoboni – shahar markazidagi yam-yashil hudud. Shaharning tarixiy qismida sermazmun kunni o‘tkazgach, osoyishta sayr qilish uchun juda qulay.
Alisher Navoiy bog‘i — sokin oqshom o‘tkazish uchun ajoyib joy: bemalol aylanish, daraxtlar soyasida hordiq chiqarish va sayyohlik manzillaridan shaharning kundalik hayotiga e’tibor qaratish imkonini beradi.
Silk Road Samarkand – eshkak eshish kanali bo‘ylab joylashgan ulkan sayyohlik majmuasi. Bu yerda kechqurun sayr qilish va tarixiy markazdan olgan taassurotlarni yangilash mumkin.
Muzeylar
Afrosiyob muzeyi Temuriylar davrigacha Samarqand qanday bo‘lganini tushunishga yordam beradi. Uni qo‘rg‘on bo‘ylab sayr bilan uyg‘unlashtirish maqsadga muvofiq.
Ulug‘bek rasadxonasi qoshidagi muzey shaharning ilmiy tarixi va Samarqand maktabining astronomiya rivojlanishiga qo‘shgan hissasi bilan qiziquvchilar uchun mo‘ljallangan.
«Chorsu» galereyasi Registon yaqinida joylashgan. Madrasalarni ziyorat qilish va markaz bo‘ylab sayr qilish oralig‘ida bu yerga kirib, mahalliy musavvirlarning rasmlari va asarlarini tomosha qilish qulay.
Samarqand atrofida nimalarni tomosha qilish mumkin
Agar ikki kunlik sayohatni rejalashtirayotgan bo‘lsangiz hamda shaharning asosiy diqqatga sazovor joylarini ko‘rib bo‘lgan bo‘lsangiz, Samarqanddan tashqariga ham chiqishingiz mumkin. Mashinada 1–2 soatlik masofada bir nechta qiziqarli maskanlar mavjud.
Shayton Jiga
Omonqo‘ton qishlog‘i hududida joylashgan plato ko‘p asrlik yemirilish natijasida g‘aroyib shakllarga kirgan ulkan granit xarsanglardan iborat tabiiy maskandir. Toshlarning qiyofasida «bosh suyaklari», «hayvonlar», «inson profillari» hamda ravoqlarni ilg‘ash mumkin.
«Shayton Jiga» nomi ommaviy madaniyat ta’sirida ham keng mashhurlikka erishgan. Uni Sergey Lukyanenko voqealari qisman Samarqand bilan bog‘liq bo‘lgan «So‘nggi nazorat» romanida tilga oladi. Ko‘pincha platoga sayohatni Shahrisabz shahriga tashrif bilan birlashtirishadi. U Samarqand viloyati hududida, Qashqadaryo tomonga olib boradigan dovon yaqinida joylashgan.
Hazrati Dovud
Hazrati Dovud ziyoratgohi Samarqand yaqinidagi mashhur qadamjolardan biridir. Bu tog‘ g‘ori shahardan taxminan 40 km uzoqlikda, Oqsoy qishlog‘i yonida joylashgan. G‘orga borish uchun vaqt va jismoniy tayyorgarlik talab etiladi. Tog‘ cho‘qqisiga qariyb 1300 pog‘onadan iborat zina olib chiqadi. Tepada kichik masjid va kuzatuv maydonchasi joylashgan. Shundan so‘ng yana 200 ga yaqin pog‘ona orqali pastga tushib, bevosita g‘orga kiriladi.
G‘or ichi tor tosh yo‘lakdan iborat. Ichkarida Hazrati Dovudga tegishli, deb ishoniladigan kaft va oyoq izlarini ko‘rish mumkin. Rivoyatlarga ko‘ra, Dovud (Injilda tilga olingan shoh David) ta’qibchilardan qochayotib, qo‘llari bilan qoyalarni ikki tomonga surib, ichiga yashiringan va shu sababli toshda uning izlari qolgan, deyiladi. Dam olish kunlari bu yer gavjum bo‘ladi va g‘orga kirish uchun navbat paydo bo‘lishi ham mumkin. Shuning uchun ko‘tarilish va kutishga qo‘shimcha vaqt ajratgan ma’qul.
Samarqandda qayerda ovqatlanish va nimalarni tatib ko‘rish mumkin
Eng mashhur va ommabop maskan — «Samarqand Osh Markazi №1», ya’ni «Mahalla Osh». Bu yerda hashamatli dasturxonlar yo‘q, biroq osh qonun-qoidasiga ko‘ra pishiriladi: zig‘ir yog‘ida, sariq sabzi va sersuv qo‘y go‘shti yirik bo‘laklarda qo‘shilgan holda. Qo‘shimchalari (tuxum, qazi) bilan to‘liq bir porsiya narxi taxminan 80–95 ming so‘mni tashkil etadi. Katta yoshli odam bemalol to‘yadigan standart yarim porsiya esa 45–55 ming so‘m atrofida bo‘ladi.
Shaharning o‘ziga xos qoidalaridan biri — osh asosan tushlik paytida tortiladi. Soat 13:30 ga borib qozon odatda bo‘shab qoladi. Shu bois soat 11:30–12:00 oralig‘ida kelgan ma’qul.
Shaharning asosiy yodgorliklari manzarasi aks etib turadigan fayzli kechki ovqat uchun Emirhan restoranini tanlang. Bu tom qavatida joylashgan restoran bo‘lib, u yerdan Registon maydonining eng go‘zal manzaralaridan biri namoyon bo‘ladi. Taomnoma xilma-xil: klassik steyklardan tortib, nafis bezatilgan o‘zbek milliy taomlarigacha taklif etiladi. Bu yerda ikki kishilik, ichimliklar bilan birga kechki ovqat narxi taxminan 500–700 ming so‘mni tashkil etadi.
Agar yevropacha va shinam muhitni istasangiz, Platan restoraniga boring. Bu ekspatlar va sayyohlar orasida tan olingan sevimli maskan bo‘lib, u yerdagi kaboblar, qaymoqli sho‘rvalar ajoyib, xizmat ko‘rsatish juda yuqori darajada. O‘rtacha hisob kishi boshiga 200–300 ming so‘mni tashkil etadi.
Go‘sht ixlosmandlari «Mansur Shashlik»ka, albatta bir kirib o‘tishi kerak. Bu, ehtimol, shahardagi eng mazali kabob pishiriladigan mahalliy maskan — klassik «qiyma» kabobdan tortib, charvi pechga o‘ralgan sersuv jigar bo‘laklarigacha bor. Bir six kabobning o‘rtacha narxi 15–25 ming so‘m.
Agar yo‘l-yo‘lakay tezda tamaddi qilib olishni xohlasangiz, «Qo‘qon somsa» peshlavhasini qidiring. Ko‘z o‘ngingizda tandirda pishiriladigan kichik, karsillagan somsachalarning bir donasi 5–8 ming so‘m atrofida turadi. Ta’mi esa restoran taomlaridan qolishmaydi.
Yodda tutingki, ko‘plab mashhur joylarda, ayniqsa «palov markazlari»da naqd pul yoki mahalliy ilovalar (Payme/Click) orqali to‘lovni afzal ko‘rishadi, ammo Platan yoki Emirhan kabi yirik restoranlar Visa va Mastercard kartalarini muammosiz qabul qiladi.
FAQ: Samarqandga sayohatda nimalarni hisobga olish kerak
Samarqandga qanday yetib boriladi
Toshkentdan Samarqandga borishning eng tez va qulay yo‘li — «Afrosiyob» tezyurar poyezdida yo‘lga chiqishdir. Yo‘lga ikki soatdan sal ko‘proq vaqt ketadi. Chiptalar narxi ekonom-klass uchun 311 ming so‘mdan, biznes-klass uchun 709 ming so‘mgacha yetadi. Agar «Afrosiyob»ga chiptalar sotilib bo‘lgan bo‘lsa, «Sharq» va «Nasaf» poyezdlari ham ma’qul keladi. Ularda yo‘lga uch-to‘rt soat vaqt ketadi, narxi esa 150 ming so‘m atrofida.
Agar poyezdga chipta qolmagan yoki sayohatingiz kutilmaganda rejalashtirilgan bo‘lsa, «Olmazor» metro bekatidan yo‘nalishli taksida ketishingiz mumkin. Bekat yaqinida haydovchilar Samarqandga yo‘lovchilarni yig‘adigan (xalq orasida «pyatak» deb ataluvchi) joy bor. Mashinadagi bitta o‘rin avtomobil turiga va kelishish mahoratingizga qarab 150–200 ming so‘mni tashkil etadi. Odatda, mashina to‘rt kishi yig‘ilgach jo‘naydi. Agar do‘stlar davrasida sayohat qilayotgan bo‘lsangiz, taxminan 800 ming so‘mga butun mashinani ijaraga olib, hamrohlarsiz, yo‘l-yo‘lakay, masalan, Jizzax tog‘lari yonida to‘xtab ketishingiz mumkin.
Samarqandga qachon borgan ma’qul
Tashrif uchun eng qulay vaqt — bahor va kuz. Bu fasllarda havo yozdagidek jazirama bo‘lmaydi va uzoq sayr qilish uchun juda yoqimli bo‘ladi.
Samarqand bo‘ylab nimada harakatlanish mumkin
Ko‘pgina diqqatga sazovor joylar bir-biriga yaqin, piyoda borish mumkin bo‘lgan masofada joylashgan. Bibixonim masjidi va Registon maydoni o‘rtasida elektrokarlar qatnaydi — bu piyoda yurishni istamaganlar uchun qulay yechim. Uzoqroq masofalarga borish uchun «Yandex Taxi»dan foydalanish qulay. Shahar ichidagi qatnovlar odatda 10–15 daqiqa davom etadi va narxi 15 000 so‘mgacha yetadi. Shuningdek, Samarqandda Toshkent transport tizimi namunasi asosida qayta tiklangan tramvay tarmog‘i faoliyat yuritadi. Temiryo‘l vokzali yonida tramvay halqa yo‘li mavjud, shuning uchun agar poyezdda kelsangiz, shahar markaziga tramvayda ham yetib olishingiz mumkin.
Samarqanddan nima olib kelish mumkin?
Samarqand noni — shaharning asosiy ramzlaridan biri. U qattiq bo‘lib, uzoq vaqt saqlanadi. Siyob bozorida katta non 15–25 ming so‘m turadi. Uni yangiligicha saqlash uchun qog‘ozga o‘rab, ozgina suv sepib, duxovkada isitish tavsiya etiladi. Yana bir mashhur shirinlik — qaymoq va yong‘oq asosida tayyorlanadigan Samarqand holvasi. Ko‘pincha pista va shokolad qo‘shilgan turlari xarid qilinadi. Bir qadog‘ining narxi — 30–50 ming so‘m.
Agar yeyilmaydigan biror narsa olib kelmoqchi bo‘lsangiz, Samarqand tut qog‘oziga e’tibor bering. Uni Konigildagi «Meros» qog‘oz fabrikasida qadimiy texnologiya asosida tayyorlashadi. Otkritkalar va kichik bloknotlar 50–150 ming so‘m turadi. Moviy-havorang naqshli sopol buyumlar ham ommabop sovg‘alardan biridir. Piyola 40–60 ming so‘m, lagan esa 180 ming so‘mdan boshlanadi. Mualliflik do‘konlarini tanlab, mahsulotni puxta o‘rab berishni so‘rash tavsiya etiladi.
Bozorlarda savdolashsa bo‘ladi, ammo narxi qat’iy belgilangan butiklarda savdolashilmaydi. Ko‘pincha Humo va Uzcard orqali to‘lovlar qabul qilinsa-da, naqd pul hisob-kitobni ancha osonlashtiradi. To‘qimachilik mahsulotlaridan o‘ziga xos naqshli an’anaviy mato — ikatga (adrasga) e’tibor qaratishga arziydi. Zamonaviy choponlar narxi 500 mingdan 1,2 mln so‘mgacha. Qo‘lda kashta tikilgan buyum — so‘zananing kichik o‘lchamdagisi 100–150 ming so‘m, yirik pannolari esa ancha qimmatga tushadi. Qo‘l kashtasini astar tomonigа qarab osongina ajratish mumkin — unda tugunchalar va mayda notekisliklar ko‘rinadi.
