Batumida nimalarni ko‘rish mumkin: Gruziyaning asosiy dengiz kurorti bo‘yicha batafsil qo‘llanma
Xinkali yeyish, sharob ichish va velosipedda sayr qilish.
O‘zbekistonlik sayyohlarni Qora dengiz, qayiqcha shaklidagi ajarcha xachapuri, qonuniy faoliyat yurituvchi kazino va futuristik me’morchilik tobora ko‘proq jalb qilmoqda. Bu yil Aviasales.uz foydalanuvchilari Gruziyaga chiptalarni 148 ming martadan ortiq qidirgan bo‘lsa, shundan qariyb 77 ming so‘rov Batumiga to‘g‘ri kelgan. Toshkentdan to‘g‘ridan-to‘g‘ri reyslar mavjud, shu bois ta’tilni rejalashtirish oson.
Ushbu maqolada qaysi manzillarni ko‘rish, eng sara ajarcha taomlarni qayerda tatib ko‘rish hamda ta’tilni unutilmas o‘tkazish haqida so‘z yuritamiz.
- Batumining asosiy diqqatga sazovor joylari
- Batumida yana nimalar qilish mumkin
- Batumida nimalarni ko‘rish kerak: bir kunlik tayyor marshrut
- Batumida qayerda qolish mumkin?
- Qayerda va nimalarni mazali yeyish mumkin?
- FAQ: Gruziyaga sayohatdan oldin tez-tez beriladigan savollar
- Batumiga borishdan oldin nimalarni bilish kerak?
Batumining asosiy diqqatga sazovor joylari
Quyida borib ko‘rish tavsiya etiladigan asosiy diqqatga sazovor joylar keltirilgan.
Eski Batumi va Piazza maydoni
Ish vaqti: kecha-yu kunduz.
Narxi: bepul.
Eski Batumi — XIX asrga oid, pastqavat uylar, temir naqshli ayvonlar va tosh yotqizilgan ko‘chalardan iborat tarixiy mavzelardir. Bu yerda o‘zingizni go‘yo qadimgi Yevropada yurgandek his qilasiz. Mavze markazida 2010-yilda klassik venetsiancha uslubda qurilgan Piazza maydoni joylashgan. U vitrajlar, badiiy suratlar va mozaikalar bilan bezatilgan. Bu yerga jonli musiqa tinglash, ochiq osmon ostidagi restoranlarda kechki ovqat tanovul qilish va go‘zal oqshom suratlariga tushish uchun keling.
“Ali va Nino” haykali
Ish vaqti: kecha-yu kunduz, haykallar har 10 daqiqada harakatlana boshlaydi.
Narxi: bepul.
Balandligi yetti metr bo‘lgan harakatlanuvchi po‘lat figuralarni haykaltarosh Tamara Kvesitadze yaratgan. Yodgorlik Qurbon Saidning mashhur “Ali va Nino” romani qahramonlariga bag‘ishlangan. Ali — ozarbayjonlik musulmon, Nino esa gruzin nasroniy qizi. Asar syujetiga ko‘ra, ular Birinchi jahon urushi davrida va ikki xil dunyo to‘qnashuvi sharoitida o‘z tuyg‘ularini saqlab qolishga harakat qilishadi. Haykalning o‘zi abadiy muhabbat va madaniyatlarning yaqinlashuvi ramzidir. Haykallar har 10 daqiqada bir-biriga qarab harakatlanib, bir lahzaga yagona butunga aylanadi va yana ajraladi. Bu yerga ayniqsa kechqurun, chiroqlar yonganda kelgan ma’qul.
Batumi bulvari
Ish vaqti: kecha-yu kunduz, favvoralar 20:00 dan 00:00 gacha ishlaydi.
Narxi: bepul.
Bulvar 1881-yilda barpo etilgan bo‘lib, u Qora dengiz sohili bo‘ylab yetti kilometrga cho‘zilgan. Bu yerda qadimiy ustunlar, bambukzor, zamonaviy installyatsiyalar va raqs tushuvchi favvoralar joylashgan. Jazirama pasaygach, skuterni ijaraga oling-da, quyosh botishini tomosha qilishga boring — dengiz uzra quyosh botishi hamisha go‘zal bo‘ladi.
Alifbo minorasi
Ish vaqti: 10:00 dan 22:00 gacha.
Narxi: kirish 20 GEL (taxminan 92 ming UZS).
Batumidagi Alifbo minorasi — 130 metr balandlikdagi futuristik inshoot. U shaklan DNK spiralini eslatadi va uning sirtiga gruzin alifbosining 33 ta harfi tushirilgan. Bino mahalliy yozuvning o‘ziga xosligi va gruzin xalqi hayotidagi ahamiyati ramzidir. Minora cho‘qqisida dengiz va shahar manzarasi ochiladigan kuzatuv maydonchasi hamda restoran joylashgan. Chiptalar kirish qismida sotiladi.
Yevropa maydoni va Medeya haykali
Ish vaqti: kecha-yu kunduz.
Narxi: bepul.
Batumidagi Yevropa maydoni minorachalar va astronomik soatlarga ega, zamonaviy uslubda bezatilgan binolar bilan o‘ralgan. Maydon markazida qo‘lida oltin mo‘yna ushlab turgan Medeya haykali o‘rnatilgan stela qad ko‘targan. Agar mifologiyani unutgan bo‘lsangiz, eslatib o‘tamiz: Medeya — Kolxida malikasi va sehrgaridir. Afsonaga ko‘ra, u argonavt Yasonga oltin mo‘ynani qo‘lga kiritishda yordam bergan. Yodgorlik hozirgi G‘arbiy Gruziya hududida joylashgan qadimiy Kolxida podsholigi tarixiga ishora qiladi. Bugungi kunda Yevropa maydonida tez-tez konsertlar va shahar yarmarkalari o‘tkaziladi.
“Argo” kanat yo‘li
Ish vaqti: 11:00 dan 22:00 gacha.
Narxi: kattalar uchun borish-kelish chiptasi 30 GEL (taxminan 138 ming UZS) turadi.
Yo‘nalish uzunligi taxminan 2 km. Kabinalar Feriya tog‘iga ko‘tariladi, u yerdan butun Batumi, port va tog‘ tizmalari kaftdek namoyon bo‘ladi. Kechki go‘zal yoritishni tomosha qilish uchun sayohatni quyosh botishidan oldinroqqa rejalashtirgan ma’qul. Tepada maroqli hordiq uchun barcha sharoitlar yaratilgan: kuzatuv maydonchasi, kafe va esdalik sovg‘alari do‘konlari. Qatnovlar jadvali bilan argo-batumi.ge rasmiy saytida tanishishingiz mumkin.
Batumi botanika bog‘i
Ish vaqti: 09:00 – 19:00.
Narxi: chipta 20 GEL (taxminan 92 ming UZS).
Noyob tabiat majmuasi shahardan to‘qqiz kilometr uzoqlikda, Yashil burun degan joyda joylashgan. 100 gektardan ortiq maydonda Avstraliya, Himolay va O‘rta Yer dengizi kabi 9 ta tabiiy-iqlim zonasidan keltirilgan o‘simliklar jamlangan. Piyoda marshrut taxminan 3 soat davom etadi. Marshrutlar xaritasini bbg.ge rasmiy saytidan yuklab olishingiz mumkin.
Agar vaqtingiz bo‘lsa, Gomis Mta tog‘iga boring. Bu shahardan taxminan 2 soatlik yo‘lda joylashgan nihoyatda go‘zal tog‘ kurorti. Qishloq dengiz sathidan 2100 m balandlikda joylashganligi sababli, kurort ko‘pincha bulutlardan yuqorida bo‘lib chiqadi va bu go‘yoki osmonda sayr qilayotgandek tuyg‘u uyg‘otadi.
Avliyo Nikolay cherkovi
Ish vaqti: 09:00 – 19:00.
Narxi: bepul.
Bu shahardagi eng qadimiy va faol ibodatxonalardan biridir. U XIX asrda, Batumi Usmonlilar imperiyasi hukmronligi ostida bo‘lgan paytda qurilgan. Qurilish tashabbuskorlari mahalliy greklar bo‘lgan va shu sababli ham cherkov uzoq vaqt davomida grek mavzesining markazi bo‘lib qolgan. Bino toshdan qurilgan, ichki qismi esa qadimiy devoriy suratlar bilan bezatilgan. Eski shahar bo‘ylab sayr qilayotganda bu yerga bir kirib o‘ting — ichkarisi sokin, salqin, keyingi marshrut oldidan nafas rostlab olish mumkin.
Batumida yana nimalar qilish mumkin
Agar Batumidagi asosiy diqqatga sazovor joylar o‘rganib bo‘lingan bo‘lsa, faol hordiq va mahalliy ko‘ngilochar mashg‘ulotlarga o‘tish vaqti keldi.
Kazino va tungi hayot
Gruziyada qimor biznesi qonuniylashtirilgan, shuning uchun Batumini ko‘pincha mintaqadagi asosiy ko‘ngilochar markaz deb atashadi. Eng yirik va ishonchli kazinolar besh yulduzli mehmonxonalar qoshida ishlaydi, shu sababli aynan o‘sha yerga borgan ma’qul. Kirish bepul, ammo feys-kontrol qat’iy. Kirishda sizdan pasportingizni so‘rashlari va tashqi ko‘rinishingizga baho berishlari aniq — shortilar va plyaj shippaklarida ichkariga qo‘yishmaydi. Yana bir muhim jihat: Gruziya qonunlariga ko‘ra, xorijiy sayyohlarga kazinoda o‘ynashga 21 yoshdan boshlab ruxsat etilgan. O‘zingiz bilan pasportning asl nusxasini olib yuring, telefondagi hujjat surati yetarli bo‘lmaydi.
Velosipedda sayr
Butun Batumi qirg‘og‘i bo‘ylab taxminan yetti kilometrga cho‘zilgan qulay velosiped yo‘lagi mavjud. Uzoq sayr qilish uchun “Batumi-velo” munitsipal prokatining velosipedlari ayni muddaodir. Ijara haqini to‘g‘ridan-to‘g‘ri bank kartasi bilan to‘lab bo‘lmaydi — buning uchun maxsus velosiped kartasi kerak bo‘ladi. Uni xiyobonning asosiy kirish qismi yonidagi sayyohlik axborot markazida xarid qilish mumkin. Pasportingizning asl nusxasini o‘zingiz bilan olib borishni unutmang, chunki usiz kartani rasmiylashtirib berishmaydi. Bir soatlik ijara 4 lariga turadi.
Sharob degustatsiyasi
Ajariya o‘zining betakror uzum navlari bilan mashhur. Masalan, aynan shu hududda kech teriladigan noyob navdan mashhur “Chxaveri” pushti sharobi tayyorlanadi. Mahalliy ichimliklarni tatib ko‘rish uchun tog‘lardagi uzoq vinochilik fermalariga borish shart emas. Shaharning o‘zida o‘nlab vino do‘konlari ishlab turibdi. Ommabop joylardan biri — B&B sharob uyidir.
Shuningdek, Eski Batumi bo‘ylab sayr qilishni tavsiya etamiz: u yerda nafaqat bir qadah sharob ichish, balki ma’ruza bilan birga professional degustatsiyada ishtirok etish mumkin bo‘lgan ko‘plab ixtisoslashgan do‘konlar bor. Bu yerda siz nafaqat mahalliy vinochilik tarixi haqida bilib olasiz, balki kechani maroqli o‘tkazib, yaqinlaringizga sovg‘a uchun darhol bir-ikki shisha sharob tanlashingiz ham mumkin.
Batumida nimalarni ko‘rish kerak: bir kunlik tayyor marshrut
Agar vaqtingiz juda oz bo‘lsa-yu, imkon qadar ko‘proq narsani ko‘rishni istasangiz, tayyor reja qo‘l keladi. Hech narsani o‘tkazib yubormaslik uchun bir kunlik reja bilan tanishing.
Ertalab
Sayrni Eski Batumidan boshlang. Piazza maydonida qahva ichib, Venetsiya uslubidagi ulkan mozaikani tomosha qiling. Keyin Avliyo Nikolay cherkoviga kiring. Shundan so‘ng Yevropa maydoniga yo‘l olib, modern uslubidagi me’morchilik namunalarini, astronomik soat va mashhur Medeya haykalini tomosha qiling.
Kunduzi
Dengiz bo‘ylab cho‘zilgan Batumi bulvariga chiqing. Vaqtni tejash uchun bir soatga velosiped ijaraga oling. Alifbo minorasigacha borib, kuzatuv maydonchasiga ko‘tariling. Sohilbo‘yidagi kafeda mahalliy pishiriqlar bilan tamaddi qilib oling va dengiz porti tomon yuring. U yerda “Argo” kanat yo‘liga o‘tiring. Kabinalar Feriya tog‘iga olib chiqadi. U yerdan shaharning ajoyib manzarasi namoyon bo‘ladi. Toqqa quyosh botishidan sal oldin ko‘tarilgan ma’qul.
Kechqurun
Tog‘dan tushib, soat 19:00 ga yaqin qirg‘oqqa qayting. Bu vaqtda “Ali va Nino” po‘lat haykalining chiroqlari yoqiladi, haykallar esa har 10 daqiqada bir-biriga qarab harakatlana boshlaydi. Kunni dengiz bo‘yida, bulvardagi raqs tushuvchi favvoralar musiqasi ostida yakunlagan afzal — ular soat 20:00 dan 00:00 gacha ishlaydi.
Batumida qayerda qolish mumkin?
Vaqtingizni qanday o‘tkazishni rejalashtirayotganingizga qarab hududni tanlang. Shahar dengiz bo‘ylab cho‘zilgan bo‘lib, uning qismlari kayfiyati va infratuzilmasi bilan bir-biridan keskin farq qiladi.
- Eski shahar — tarixni qadrlaydigan va doim voqealar markazida bo‘lishni istaydiganlar uchun ajoyib tanlov. Bu yerda siz qadimiy me’morchilik qurshovida, asosiy maydonlar, muzeylar va eng yaxshi sharob do‘konlariga yaqin joyda yashaysiz. Bu yerdan dengizgacha 10–15 daqiqa piyoda yurish kerak bo‘ladi, lekin buning evaziga oqshomlari sayr qiladigan joylar ko‘p;
- Yangi bulvar (Orbi tumani) — zamonaviy osmono‘par binolar va dengiz manzaralarini xush ko‘ruvchilarga mos keladi. Bu yerda apartament majmualari joylashgan, plyajgacha esa atigi bir necha daqiqalik yo‘l. Kamchiliklari: atrofda qurilish ishlari qizg‘in davom etmoqda, tarixiy mavzelarga esa taksi yoki shahar avtobusida borishga to‘g‘ri keladi.
Yashash uchun joyni Eski shahardan izlagan ma’qul. Sayyohlik mavsumi avjida sayyohlar juda ko‘p bo‘ladi. Shuning uchun turarjoy narxlari keskin ko‘tariladi, yo‘llarda tirbandliklar yuzaga keladi, Orbi City kabi ba’zi mashhur majmualarda esa liftga navbatlar paydo bo‘ladi.
Qayerda va nimalarni mazali yeyish mumkin?
Mahalliy Ajar taomlarining o‘ziga xos xususiyatlari bor. Quyidagi kichik eslatma tanlovda adashmaslikka yordam beradi.
- Porto Franco restorani. Bu yerga mashhur ajarcha xachapuri (ajaruli) uchun kelishadi. Bu o‘sha qayiqcha shaklidagi, pishloq, tuxum va sariyog‘ solingan to‘yimli pishiriqdir. Bu yerda ushbu taomning bir necha turi tayyorlanadi. Tushlik o‘rtacha 25 GEL (taxminan 115 ming UZS) ga tushadi;
- “Xinkalnaya № 1”. Go‘sht va ko‘katlar bilan to‘ldirilgan sersuv xinkalilar tayyorlanadigan joy. Vegetarianlar uchun qo‘ziqorinli turi ham bor. Qoidaga ko‘ra, xinkalini faqat qo‘l bilan yeyishadi: dumchasidan ushlab, xamirini ehtiyotkorlik bilan tishlab, ichidagi xushbo‘y bulonni ichish kerak. Bir donasi 2 GEL (taxminan 9 208 UZS) turadi;
- Fanfan restorani. Vintaj uslubidagi interyerga ega, qadimiy binoda joylashgan chiroyli restoran. Xotirjam va shoshilmasdan kechki ovqat qilish uchun ayni muddao. Taomnoma asosan Qora dengiz taomlariga ixtisoslashgan: yangi tutilgan baliq va fermerlarning Ajar pishloqlari tortiladi. Joy juda mashhur, shuning uchun stolni oldindan band qiling;
- Tavaduri restorani. Bu yerga quyuq qaymoq va sarimsoq sousida qovurilgan tovuq — chkmeruli uchun kirish arziydi. Taomlar porsiyasi juda katta, shuning uchun bitta buyurtmani bemalol ikki kishiga olish mumkin. Narxi — taxminan 30 GEL (taxminan 138 ming UZS);
- Pirosmani restorani. Pxali va badrijani (baqlajonli ruletlar) tatib ko‘rish uchun ideal joy. Pxali ismaloq yoki lavlagidan maydalangan yong‘oq, sarimsoq va ziravorlar qo‘shib tayyorlanadi. Bir porsiya gazak 12–15 GEL (taxminan 55–69 ming UZS) ga tushadi;
- Boni bozori. Shirinlik istasangiz, markaziy bozorga churchxela olish uchun boring. Bu quyultirilgan uzum sharbatiga botirilgan yong‘oqlardan tayyorlangan an’anaviy shirinlikdir. Eng sarxil shirinliklar uchun aynan o‘sha yerga borgan ma’qul. Bir donasining narxi 2–5 GEL (taxminan 9 208–23 ming UZS).
FAQ: Gruziyaga sayohatdan oldin tez-tez beriladigan savollar
Batumiga qanday boriladi?
Toshkentdan Batumiga to‘g‘ridan-to‘g‘ri reyslar bor — chiptalarni Aviasales.uz saytidan qulay qidirish mumkin. Yana bir ajoyib variant: Tbilisiga uchib kelib, bir-ikki kun poytaxtni aylanib, so‘ngra qirg‘oqqa 2 qavatli Stadler tezyurar poyezdida yetib borish. Qulay vagonlarda sayohat taxminan 5 soat davom etadi. Shuningdek, Tbilisidan shaharlararo mikroavtobuslar ham qatnaydi, ularda yo‘l taxminan olti soatni oladi.
Batumiga qachon borgan yaxshi?
May–iyun oylari botanika bog‘ida uzoq sayr qilish va tog‘larga ekskursiyalar uchun ayni muddao. Bu vaqtda hali qattiq jazirama bo‘lmaydi, havo namligi esa taxminan 65% darajada bo‘ladi. Iyul–avgust — cho‘milish mavsumining avj pallasi. Dengiz suvi 26 °C gacha isiydi, shuning uchun kun bo‘yi bemalol suzish mumkin. To‘g‘ri, shaharda sayyohlar ko‘p bo‘lishini ham hisobga oling. Sentyabr “baxmal mavsum” hisoblanadi: suv hali ham iliq, yozning jazirama issig‘i esa pasaygan bo‘ladi.
Batumi bo‘ylab nimalarda harakatlanish mumkin?
Uzoq masofalarga borish uchun eng qulayi taksi chaqirishdir. Bu yerda bizga tanish Yandex Go va mashhur Bolt xizmatlari ishlaydi. Batumining o‘zida sariq rangli shahar avtobuslari qatnaydi. Yo‘l haqini naqd pul bilan to‘lab bo‘lmaydi — buning uchun maxsus transport to‘lov kartasi kerak bo‘ladi. Uni pasport bilan Gorgasali ko‘chasi, 55-uydagi Batumi Transport kompaniyasi ofisidan yoki yetib kelgach, Batumi aeroportining suvenirlar do‘konidan bepul olish mumkin. Karta hisobini shahar ko‘chalaridagi Bank of Georgianing to‘q sariq rangli terminallari orqali to‘ldirish mumkin. Agar qirg‘oq bo‘ylab sayr qilishni va dengiz havosidan bahra olishni rejalashtirsangiz, onlayn ilovalar orqali elektr samokatni ijaraga oling.
Batumidan nima olib kelish kerak?
Esdalik sovg‘alari uchun eng yaxshi joy — Boni markaziy bozori. O‘zingiz bilan olib ketishga arziydigan narsalar:
- Churchxela;
- Ajaradagi yerto‘lalarda tayyorlangan uy sharobi;
- Gruzin ziravorlari to‘plamlari — xushbo‘y utsxo-suneli ziravorini albatta oling;
- Haqiqiy Ajara tamakisi (qancha tamaki olib kelish mumkinligi haqida yo‘riqnomamizda aytib o‘tganmiz).
Batumiga borishdan oldin nimalarni bilish kerak?
- Valyuta va to‘lov. Gruziyaning rasmiy valyutasi — lari. Supermarket va kafelarda xalqaro karta orqali to‘lov qilish mumkin. Lekin naqd pul baribir kerak bo‘ladi: bozorlardan esdalik sovg‘alari xarid qilish, choychaqa berish va mikroavtobuslarda yurish uchun. Dollar va yevroni shahar bo‘ylab ko‘plab valyuta ayirboshlash shoxobchalarida muammosiz almashtirib olish mumkin;
- Tibbiy sug‘urta. Sug‘urta polisi shoshilinch tibbiy yordam xarajatlarini qoplashi kerak. Sug‘urta bo‘lmasa, 300 GEL (taxminan 1 mln UZS) miqdorida jarima to‘lashga to‘g‘ri keladi yoki hatto mamlakatga kiritilmasligingiz ham mumkin;
- Toshli plyajlar. Batumi sohillari ancha yirik toshlar bilan qoplangan, shuning uchun suvga yalangoyoq kirish og‘riqli. Maxsus rezina shippaklar — koralkalar oling. Ular har qanday sohilbo‘yi do‘konchasida sotiladi va narxi 15–20 GEL (taxminan 69–92 ming UZS) atrofida;
- Aloqa. Onlayn xaritalar va tarjimondan doimiy foydalanish uchun mahalliy SIM-karta oling. Uni shaharga uchib keliboq aeroportning o‘zida yoki shahardagi istalgan aloqa salonidan xarid qilishingiz mumkin;
- Mehmondo‘stlik. Mahalliy aholi juda ochiqko‘ngil va samimiy. Ular har doim yo‘l ko‘rsatishga, mo‘ljal olishda yordamlashishga yoki kechki ovqat uchun yaxshi joy tavsiya qilishga tayyor. Katta avlod vakillari rus tilida, yoshlar esa asosan ingliz tilida gaplashadi.
